Północna Portugalia to wijące się między dolinami rzeki, majestatyczne góry, romantyczne winnice, urokliwe historyczne miasteczka i tajemnicze pozostałości po starożytnych kulturach. W górach każdy zakręt zaskakiwał nas zupełnie innym krajobrazem, a podczas spacerów po lokalnych miasteczkach i zabytkach co rusz mieliśmy wrażenie, że przenosimy się w inną część świata. Rozciągająca się na północ od Porto historyczna kraina Minho nie jest miejscem, o którym snuje się podróżnicze marzenia. Moim marzeniem była jednak kolejna podróż poza utartym szlakiem, a w te rejony docierają jedynie pielgrzymi.
Północna Portugalia to idealny kierunek na wiosnę i wczesną jesień, dla osób, które nie lubią tłumów i chciałyby poczuć się chociaż przez chwilę jak poszukiwacze przygód. Zielone Minho ze względu na stosunkowo wysokie opady zachwyca bujną roślinnością. Podróżując łapaliśmy na rolkę aparatu kadry, które prędzej przywodzą na myśl Wyspy Brytyjskie niż Półwysep Iberyjski i to nie tylko za sprawą roślinności, ale także granitowych domów, kamiennych uliczek i starożytnych rzymskich mostów.
Minho to miejsce, gdzie narodziła się Portugalia i wciąż kultywowane są dawne tradycje. Przed wyjazdem warto zajrzeć w kalendarz wydarzeń, aby nie przegapić okazji na bliższe spotkanie z lokalną kulturą.
Jak dotrzeć do północnej Portugalii?
Do największego miasta północnej Portugalii, Porto, dotrzecie samolotem z Polski w 4h. Północ polecamy zwiedzać samochodem. Odkrywanie Portugalii można zacząć od razu po przylocie, ponieważ przy lotnisku w Porto znajduje się kilka wypożyczalni. Skorzystaliśmy z oferty RecordGo i byliśmy zadowoleni zarówno z samego samochodu, jak i tego jak przebiegał proces wypożyczania i zwrotu.
Oczywiście można zobaczyć miasta regionu Minho podróżując transportem publicznym, ale bez samochodu może być Wam ciężko dostać się do położonego w górach Parku Narodowego Peneda-Geres. Jeśli chcecie zobaczyć jedynie winiarską Dolinę Douro to na pewno znajdziecie wycieczki autokarowe i rejsy.
Guimarães - wehikułem czasu do średniowiecza
Portugalskie “Gniezno”, dawna stolica kraju, w której stoi zamek pierwszego króla Alfonsa I Zdobywcy. Średniowieczna budowla sąsiaduje z pałacem Paço dos Duques de Bragança, której zabytkowe wnętrza przywodzą na myśl stare baśni.
Średniowieczne budowle Guimarães w połączeniu z jesienną aurą sprawiły, że poczułam się jak w arturiańskiej legendzie.
Historyczne centrum miasta wpisane zostało na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Nic dziwnego, bo niewiele trzeba żeby zmienić stare miasto w plan filmu historycznego. Najważniejszymi punktami na mapie powinny być dla Was place Largo da Oliveira i Praca de S. Tiago, które zdobi średniowieczna zabudowa. Warto przespacerować się wąską brukowaną uliczką Rua de Santa Maria i zajrzeć do surowych wnętrz kościoła Igreja de Nossa Senhora da Oliveira.
Zwiedzanie zamku, pałacu i spacer po starym mieście zajęły nam 3 godziny. Na obiad wybraliśmy się do restauracji Formigas w parku Parque da Cidade, z której wyszliśmy bardzo zadowoleni.
Braga i Sanktuarium Bom Jesus do Monte
Braga to największe po Lizbonie i Porto miasto w Portugalii. Usiana kościołami dawna stolica północy przyciąga przede wszystkim pielgrzymów i koneserów sztuki sakralnej. Nie zdziwi Was pewnie, że największą atrakcją w okolicy jest właśnie kościół. Sanktuarium Bom Jesus do Monte to prawdziwa perełka architektury, którą znajdziecie na każdej liście największych atrakcji Portugalii.
Gdyby Rocky nagrywany był w północnej Portugalii to tytułowy bohater biegałby właśnie po tych schodach. Wdrapanie się do sanktuarium to niezły wysiłek. Jeśli nie jesteście na niego przygotowani to możecie skorzystać z zabytkowej kolejki linowej, która co ciekawe, zasilana jest przy użyciu wodnego systemu przeciwwagi. Zarówno widok z dołu na pnące się w górę kamienne schody, jak i rozciągająca się z tarasu kościoła panorama Bragi zapierają dech w piersiach.
Mimo, że sanktuarium jest centrum religijnym, lokalsi chętnie przyjeżdżają tutaj wypocząć w sąsiadującym z kościołem parku, gdzie można przejechać się dorożką, popływać łódkami lub zrobić sobie piknik z przyjaciółmi.
Po odwiedzinach w sanktuarium polecam spędzić popołudnie w centrum Bragi. Na spacerowej mapie warto zaznaczyć bramę Arco da Porta Nova, rzeźbę smoka Fonte do Dragão i pokryty kolorowymi kwiatami park Jardim de Santa Barbara ze średniowiecznymi arkadami.
Przespacerujcie się zabytkową uliczką Rua do Souto i zajrzyjcie na jeden z głównych placów w mieście, Praça da República przy którym mieści się kultowa Café Vianna 1858. Restauracja ta od ponad 150 lat przyciąga zarówno turystów, jak i znane osobistości.
Jeśli będziecie wybierać się do Bragi w ostatnim tygodniu maja to przygotujcie się na podróż w czasie – centrum miasta pokazuje wtedy inne, starożytne oblicze w ramach festiwalu historycznego Bracara Augusta Roman.
Tajemnicze ruiny Citânia de Briteiros
Deszczowy poranek minął, ale specyficzna aura dalej utrzymywała się w powietrzu. Zielenie mchów, brązy drzew i szarości kamieni stały się jeszcze bardziej intensywne, dając ruinom Citânia de Briteiros jeszcze bardziej tajemniczego charakteru.
W połowie drogi między Guimarães a Bragą odnajdziecie pozostałości osady z epoki żelaza. Pięćset lat przed naszą erą wzgórze zamieszkiwało celtyckie plemię Bracari, którego nazwa przywodzi na myśl imię smoka z uniwersum Gry o Tron.
W czasach kiedy północna Portugalia była celem podbojów Rzymian, Appian z Aleksandrii opisywał plemię jako niezwykle wojownicze, a ich kobiety jako nie roniące łez i gotowe do walki w obronie swoich wiosek. Briteiros jest jedną z najstarszych osad odnalezionych na półwyspie Iberyjskim. W stu pięćdziesięciu chatach mieszkało prawdopodobnie ponad dwa tysiące osób.
Współcześnie po wiosce pozostały tylko fundamenty. Osada posiadała własne łaźnie, których pozostałości zachowały się do dzisiaj. Dwa okrągłe domostwa, które możemy oglądać na terenie ruin to rekonstrukcje. W X wieku na terenie dawnej osady zbudowano pustelnię i postawiono krzyż, które o dziwo doskonale wpisują się w pogański krajobraz wzgórza.
Nawet jeśli nie jesteście miłośnikami historii, to spacer po nierównym starożytnym bruku, wśród mchów i powykrzywianych starych korkowych dębów to ciekawy pomysł na spędzenie popołudnia w Minho.
Park narodowy Peneda-Geres
Znając pejzaże Azorów i monumentalne klify wybrzeża Algarve trudno było mi uwierzyć, że Peneda-Geres jest jedynym parkiem narodowym w Portugalii. Portugalczycy chyba wciąż w to nie wierzą, bo lokalna infrastruktura turystyczna zatrzymała się w latach 90., a szlaki piesze są tak oznaczone, że trudno je w ogóle odnaleźć.
Pomimo kiepskiej infrastruktury spędziliśmy w parku dwa dni pełne przygód. Kąpaliśmy się pod wodospadem, poszukiwaliśmy pozostałości rzymskich szlaków i odwiedziliśmy położoną wysoko w górach wioskę Pitões das Júnias.
Krajobrazy, które podziwialiśmy z okien samochodu zmieniały się co zakręt. Momentami zastanawiałam się czy to wciąż północna Portugalia. Przejeżdżając przez okoliczne wioski budziliśmy śpiące na środku drogi psy, koty, a nawet króliki. Drogę przecinały nam stada owiec i nie raz musieliśmy przepuszczać stado krów. Ponoć szczęśliwcy mogą tu spotkać także dzikie kucyki garrano.
Jeśli dobrze zaplanujecie odwiedziny w parku, to będą dla Was równie niesamowitym przeżyciem.
Aby Wam pomóc przygotowałam listę miejsc, które warto zaznaczyć na mapie:
- Pitões das Júnias i ruiny klasztoru Santa Maria das Júnias – tradycyjna granitowa wioska z przepięknymi widokami, w sąsiedztwie tajemniczego klasztoru i urokliwego wodospadu.
- Ermida – kolejna tradycyjna wioska; w okolicy można wybrać się na canyoning lub wspinaczkę z przewodnikami z Ponte da Barca lub Arcos de Valdevez
- Jeziorka 7 Lagos – 12 kilometrowy szlak prowadzący do krystalicznie czystych turkusowych jeziorek.
- Wodospad Cascata de Portela do Homem – wodospad pod którym można schłodzić się w gorący dzień. Woda ma typowo górskie temperatury, ale krajobraz zachwyca.
- Geira – rzymski szlak, na którym wciąż można podziwiać starożytne kamienie milowe.
- Soajo i kamienne spichlerze – wioska z największym nagromadzeniem “espigueiros” czyli tradycyjnych kamiennych spichlerzy.
Wioski położone na terenie parku zachowały swoją tradycyjną kamienną architekturę, a niektóre domy wciąż nie mają podłączonego prądu ani wody. Styl życia mieszkańców nie różni się wiele od tego, którym żyli ich dziadkowie. Odwiedzając Pitões das Júnias przygotujcie się na podejrzliwe spojrzenia mieszkańców, którzy nie przywykli do odwiedzin obcych.
Północna Portugalia - noclegi
Odwiedzając region znany z zielonego wina vinho verde nie mogliśmy odmówić sobie noclegu w dawnej posiadłości winiarskiej. Zatrzymaliśmy się w Quinta da Mouta z widokiem na góry parku Peneda-Geres.
Nie wiem co najbardziej zachwyciło mnie w tym miejscu, ogród i basen z widokiem na góry, schodząca z górskich stoków poranna mgła i wypasające się po sąsiedzku owce czy te przepyszne śniadania z lokalnych produktów. Quinta znajduje się jedynie 15 kilometrów od parku narodowego i 89 kilometrów od Porto. Jeśli wybierzemy się jeszcze kiedyś do Minho, to na pewno znowu zatrzymamy się w tym miejscu.
Północna Portugalia - inne atrakcje
Jeśli wybieracie się do Porto, warto rozważyć również podróż na południe i zachód. Na koniec polecę Wam jeszcze kilka innych ciekawych atrakcji, które ma do zaoferowanie północna Portugalia:
- Aveiro i Costa Nova – miasteczka położone nad oceanem i Laguną Aveiro, znane z flamingów, kolorowych domków i malowanych łodzi moliceiros.
- Passadiços do Paiva – malowniczy szlak wiodący przez drewniane kładki we wpisanym na listę UNESCO Geoparku Arouca.
- Dolina Douro – dolina rzeki na której stoki porośnięte są winoroślami, znana z zielonego wina verde.
- Praia do Senhor da Pedra – szeroka piaszczysta plaża na obrzeżach Porto, na której znajduje się urokliwa Kaplica Chrystusa na Skale (na zdjęciach poniżej).